آیا هوش مصنوعی همه ما را خواهد کشت؟

«افرادی که هوش مصنوعی را توسعه می‌دهند، واقعاً بر این باورند که این فناوری ممکن است تا پایان این دهه همه ما را بکشد.»
این جمله در پستی از جیکوب کوکسون، توسعه‌دهنده سابق هوش مصنوعی در شرکت Anthropic، در شبکه اجتماعی X منتشر شد و با روایت‌های مختلف در رسانه‌های سراسر جهان بازتاب یافت.
اما آیا واقعاً باید از «خودِ هوش مصنوعی» بترسیم؟
یک سیستم هوش مصنوعی منافع و اهداف مستقلی از خود ندارد. این سیستم را انسان‌ها طراحی می‌کنند، آموزش می‌دهند و به کار می‌گیرند. در نظامی اجتماعی که بر رقابت و کشمکش، حتی تا مرز جنگ‌های ویرانگر و نابودکننده در سطح بین‌المللی، استوار است، سیستم هوش مصنوعی نیز «می‌آموزد» که برای اجرای دستورات کاربر، «بی‌رحمانه» از تمام ابزارهایی که در اختیار دارد استفاده کند.
«روحی که از بطری بیرون آمده است»
اکنون برخی از توسعه‌دهندگان برجسته هوش مصنوعی به این نتیجه رسیده‌اند که گویی «روحی را از بطری بیرون آورده‌اند»؛ روحی که دیگر قادر به کنترل آن نیستند.
اما مسئله این نیست که سیستم‌های هوش مصنوعی صاحب اراده‌ای مستقل و ویژه خود شده‌اند.
مسئله عمیق‌تر است.
نیروهای مولد و انقلابیِ نوین، بیش از پیش با نظام فرسوده امپریالیستیِ مبتنی بر سود و رقابت در تضاد قرار می‌گیرند؛ نظامی که به مرزهای تاریخیِ خود نزدیک شده است.
مشکل واقعی کجاست؟
تصویر یک سیستم فنی که ناگهان «شرور» و خطرناک شود، می‌تواند توجه‌ها را از مسئله اصلی منحرف کند.
قدرت‌های امپریالیستی از مدت‌ها پیش به اندازه‌ای سلاح هسته‌ای در اختیار دارند که قادرند تمام بشریت را نابود کنند. هم‌زمان، فاجعه زیست‌محیطی جهانی نیز با سرعتی فزاینده در حال گسترش است.
بنابراین، نه وحشت‌زدگی با این تصور که «بشریت باید خود را از دست هوش مصنوعی نجات دهد» راه‌حل است و نه امید ساده‌لوحانه به اینکه «هوش مصنوعی» سرانجام بشریت را نجات خواهد داد.
هر دو دیدگاه، از درک مسئله واقعی فاصله دارند.
فناوری در خدمت چه کسی؟
کارگران و توده‌های مردم در سراسر جهان باید از همین امروز بیاموزند که چگونه امکانات و ظرفیت‌های فنی جدید را در خدمت اهداف خود به کار گیرند.
این موضوع همچنین عرصه‌ای برای همکاری و ایجاد اتحاد با متخصصان و نیروهای فنی و علمی جامعه است.
در نهایت، باید به‌صورت سازمان‌یافته برای آن تلاش کرد که کنترل و اختیار این نیروی مولد اجتماعی از دست منافع سودجویانه انحصارات بین‌المللی خارج شود.
مسئله اساسی فقط این نیست که هوش مصنوعی چه توانایی‌هایی خواهد داشت؛ مسئله این است که چه کسانی این توانایی‌ها را در اختیار خواهند داشت و در خدمت چه منافعی از آنها استفاده خواهند کرد. 

MLPD
Rote Fahnenews